muhasebe

Basit Usulde Ticari Kazancın Tespiti

Basit usulde ticari kazanç, bir hesap dönemi içinde elde edilen hasılat ile giderler ve satılan malların alış bedelleri arasındaki müspet farktır. Bu fark, faaliyetle ilgili olarak alınması ve verilmesi mecburi olan alış ve giderler ve hâsılatlara ilişkin belgelerde yazılı tutarlara göre hesaplanacaktır.

Kazancın bu şekilde tespiti sırasında emtia ticareti ile uğraşanlarca;
- Hesap dönemi sonundaki emtia mevcudunun değeri hâsılata,
- Hesap dönemi başındaki emtia mevcudunun değeri giderlere
ilave edilecektir.

Ancak, kullanılan sabit kıymetler gider yazılmayacak ve üzerlerinden amortisman hesaplanmayacaktır. Kazancı basit usulde tespit edilen mükelleflerin defter tutma yükümlülükleri bulunmamaktadır.

Örnek: Tekirdağ İlinde bakkallık faaliyetinde bulunan ve basit usulde vergilendirilen Bay A’nın işletme hesabı özeti aşağıdaki gibidir:

Dönem başı mal mevcudu: 15.000 TL
Dönem içi alışlar: 29.000 TL
Giderler: 14.000 TL
Dönem hasılatı: 67.000 TL
Dönem sonu mal mevcudu: 13.000 TL

Dönem hasılatı + Dönem sonu mal mevcudu) – (Dönem başı mal mevcudu + Dönem içi alışlar + Giderler) = Kar/ Zarar

(67.000 + 13.000) – (15.000 + 29.000 + 14.000) = 22.000 TL

2011 yılında 22.000 TL kar elde etmiştir. Bu mükellef yıl içinde 4.200 TL Sosyal Güvenlik Primi (Bağ-Kur Primi) ödemiştir.

Mükellefin beyanı aşağıdaki gibi olacaktır.

Ticari Kazanç. 22.000 TL
Sosyal Güvenlik Primi. 4.200 TL
Kalan: (22.000 TL - 4.200 TL) 17.800 TL
Vergiye Tabi Gelir (Matrah): 17.800 TL
Hesaplanan Gelir Vergis: 3.090 TL
Ödenecek Gelir Vergisi: 3.090 TL

Basit Usule Tabi Mükellefler İçin Yıllık Gelir Vergisi Beyannamesi Verilme Zamanı ve Yeri:

- Gelirin sadece basit usulde tespit edilen ticari kazançlardan ibaret olması halinde, 2015 yılı kazançlarına ilişkin yıllık beyanname 2016 yılı ŞUBAT ayının başından yirmibeşinci günü akşamına kadar verilecektir.
- Basit usulde tespit edilen ticari kazanç yanında beyana tabi başka bir gelir unsurunun bulunması halinde, 2015 yılı kazançlarına ilişkin yıllık beyanname 2016 yılı MART ayının başından yirmibeşinci günü akşamına kadar verilecektir.
- Beyanname, kayıtlı bulunulan vergi dairesine verilecektir.
- Beyanname elden verilebileceği gibi posta ile de gönderilebilecektir.
- Beyanname taahhütlü olarak posta ile gönderildiğinde, postaya veriliş tarihi beyannamenin verildiği tarih olarak kabul edilecektir.
- Beyanname normal (adi) posta ile veya özel dağıtım şirketleri aracılığıyla gönderilirse, vergi dairesine ulaştığı tarih beyannamenin verildiği tarih olarak kabul edilecektir.
- Tam otomasyona geçen vergi dairesi mükellefleri beyannamelerini, elektronik beyanname gönderme aracılık yetkisi almış olan, basit usul mükelleflerinin bağlı olduğu meslek odaları veya 3568 sayılı Kanun uyarınca yetki almış olup bağımsız çalışan Serbest Muhasebeci, Serbest Muhasebeci Mali Müşavir ve Yeminli Mali Müşavirler aracılığı ile elektronik ortamda gönderebilirler.